60 jaar ZaterdagMatinee De meest memorabele concerten uit het omroeparchief

Meer informatie

Opium

Opium:

Opium is hét kunst- en cultuurprogramma, met interviews en reportages, een artist in residence in ons Opium Atelier en een eigen Nachtkastje. En muziek om je te verwonderen, en dan bij in slaap te vallen.

Podcast afleveringen

Het gesprek - Gerda Blees (15 mei)

Annemieke Bosman spreekt schrijver Gerda Blees over haar debuutroman Wij zijn licht.

Midden in een zomernacht sterft Elisabeth, de oudste bewoonster van de spirituele woongroep Klank en Liefde. Haar drie huisgenoten worden aangehouden: het streven van de groep om te stoppen met eten en van licht, lucht en liefde te gaan leven, lijkt Elisabeth fataal te zijn geworden. Van wereldvreemde idealisten aan de rand van de maatschappij zijn de drie plotseling landelijk nieuws geworden.

Het gesprek - Fik Meijer (14 mei)

Annemieke Bosman spreekt classicus en oudhistoricus Fik Meijer over zijn boek Droom of daad.

In 1896 werden in Athene de eerste moderne Olympische Spelen georganiseerd. Vijftien eeuwen eerder had de christelijke keizer Theodosius i de oude Spelen ter ere van Zeus verboden omdat ze onverenigbaar waren met het geloof in de ene ware God.

Wordt het geen tijd om een einde te maken aan het systeem van iedere vier jaar Spelen in een andere stad? Fik Meijer betoogt in Droom of daad dat alleen een nieuw permanent Olympisch sportcentrum in Griekenland de Spelen voor de toekomst kan garanderen.

Het gesprek - Ewoud Kieft (13 mei)

Jan Mom spreekt schrijver, historicus en muzikant Ewoud Kieft over zijn boek De onvolmaakten.

Cas is opgegroeid in een samenleving waar kunstmatige intelligentie tot alle facetten van het leven is doorgedrongen: als praktische gids, luisterend oor, mental coach, en bemiddelaar in de liefde. Maar ondanks al die ondersteuning groeit Cas' gevoel van onbehagen en raakt hij in de ban van een beweging die een ongecontroleerd leven buiten de gevestigde orde bepleit. Langzaam maar zeker maakt hij zich klaar om definitief afscheid te nemen van zijn trouwe kunstmatige levenspartner, die hem uit alle macht probeert te redden – en te begrijpen. Zal dit hem gelukkiger maken, of jaagt hij een zinloze illusie na?
In De onvolmaakten laat Kieft zien hoe innig de relatie tussen mens en machine worden kan. Wat blijft er aan menselijkheid over als technologie ons op alle vlakken heeft overvleugeld?

Het gesprek - Pieter Kuijpers (12 mei)

Jan Mom spreek regisseur Pieter Kuijpers over zijn video call film 'Lockdown' in samenwerking met Toneelgroep Maastricht.

De film Lockdown is een komische thriller over het leven in quarantaine. Het verhaal gaat over de twee artistiek leiders van Toneelgroep Maastricht. De een (Michel Sluysmans) maakt zich zorgen om zijn gezondheid en het voortbestaan van het toneelgezelschap, de ander (Servé Hermans) is hard op zoek naar nieuwe manieren waarop de Toneelgroep zich kan redden. Zo wordt het idee voor deze film geboren die ze samen met hun vrouwen thuis vanachter hun computer opnemen.

Maar dan blijkt dat er meer speelt tussen de koppels. Naarmate de opsluiting in huis langer duurt, neemt de druk toe. Vooral op Michel, die zich gaat afvragen wat belangrijker voor hem is: zijn werk, zijn huwelijk of zijn gezondheid.

Het gesprek - Bernard Wesseling (8 mei)

Annemieke Bosman spreekt schrijver Bernard Wesseling over zijn boek Midzomer, stadsmoe.

Rochus Veldman is fietskoerier. Hij doorkruist de stad en overpeinst het lot van zijn oudste vriend, die als vermist werd opgegeven. Straten en cafés roepen zijn aanwezigheid op en niet zelden denkt hij hem te zien. De herinneringen lijken de desintegratie te versnellen, en Rochus trekt zich in zijn vrije tijd terug op zijn kamer. Zijn onmacht om aan het leven deel te nemen wordt doorbroken door zijn ontmoeting met Alma. Zij voert hem mee naar Lesbos, waar hem een grote uitdaging wacht: de activist te worden die zijn vriend naliet te zijn.

Het gesprek - Doortje Smithuijsen (7 mei)

Annemieke Bosman spreekt filosoof en journalist Doortje Smithuijsen over haar boek Gouden Bergen.

Een indringende blik in de wereld van influencers.
Een jaar lang volgde journalist Doortje Smithuijsen verschillende influencers in hun dagelijks leven. Ze wilde weten wat er schuilgaat achter de perfecte plaatjes op Instagram. Hoe is het om je leven in dienst te stellen van je online imago? Hoe is het om je gedrag aan te moeten passen aan een algoritme? En waar ze vooral achter wilde komen: waarom willen deze vrouwen zichzelf zo graag online manifesteren? Waar komt die behoefte aan likes en volgers vandaan? En wat zegt die behoefte over haar eigen generatie?

Het gesprek - Alfred Birney (6 mei)

Jan Mom spreekt schrijver Alfred Birney over zijn boek 'In de wacht'.

Wachtend op een operatie ziet Alan Noland vanaf zijn ziekenhuisbed de multiculturele samenleving aan zich voorbijtrekken. Ongegeneerd etnisch profilerend en wars van politieke correctheid legt hij zijn tijdelijke leefomgeving onder de microscoop. Daarbij spaart hij ook zijn eigen falen op persoonlijk vlak niet. Wat Alan ziet verbaast, ergert en vermaakt hem zodanig dat hij zijn levensgevaarlijke fysieke toestand bijna vergeet.

Het gesprek - Tim Fransen (5 mei)

Jan Mom spreekt cabaretier en schrijver Tim Fransen over zijn podcast Beschaving: De Nabeschouwing.

De samenleving is piepend en krakend tot stilstand gekomen door het coronavirus. Is dit de genadeklap? Of juist de noodrem? In ‘Beschaving: De Nabeschouwing’ beschouwt cabaretier en filosoof Tim Fransen de crisis. Hij gaat hierbij in op prangende vragen van luisteraars. Zijn filosofische blik is helder en troostend. En gelukkig valt er ook nog wat te lachen.

Het gesprek - Belle van Heerikhuizen (1 mei)

Annemieke Bosman spreek jonge regisseur Belle van Heerikhuizen over haar hoorspel Wannsee met Orkater / KONVOOI.

Op uitnodiging van Theater Na de Dam maakt Orkater nieuwkomer KONVOOI een reconstructie van een historische vergadering, waarin ze kille ratio afwisselen met olijke close-harmony.

Op 20 januari 1942 komen 15 nazikopstukken bijeen in Villa Marlier aan de Wannsee om een definitieve oplossing te vinden voor het jodenvraagstuk. Nog geen twee uur later zijn ze er uit - het resultaat is de best georganiseerde genocide in de geschiedenis van de mens.

Op 4 mei om 20:02 verschijnt Wannsee als hoorspel online, waarbij de makers gebruiken maken van 8D-geluid.

Het gesprek - Vanessa Oostijen (30 april)

Annemieke Bosman spreekt schrijver Vanessa Oostijen over haar boek Tussenruimte.

Christina heeft het voor elkaar: zij en haar geliefde Tom gaan trouwen, ze hebben een etage gevonden waar ze kunnen wonen en werken, en Christina is ook nog eens net begonnen aan een groot project dat haar carrière als papierkunstenaar naar grote hoogten kan stuwen. Maar lang duurt haar geluk niet. Tom krijgt een uniek aanbod om als trompettist een baanbrekend stuk te gaan spelen en vertrekt naar Tokio. Om hun creatieve processen niet te verstoren door het gemis, besluit het stel weinig tot geen contact te onderhouden.

Eenmaal aan de andere kant van de wereld blijkt de beroemde componist die Tom had uitgenodigd spoorloos. In een verlaten woning overgelaten aan zijn lot, wordt Tom gedwongen zijn innerlijke demonen in de ogen te kijken. In de stilte die ontstaat lijkt er ruimte voor iets nieuws. Intussen kan Christina zich helemaal op haar werk storten, maar naarmate de tijd verstrijkt verdwijnt Tom stilaan uit het vizier en wordt het steeds onduidelijker wat echt is en wat niet. Wanneer Christina's overbuurman, de schrijver Martin, steeds nadrukkelijker in haar leven figureert en het hoofdpersonage uit zijn nieuwe roman verdacht veel op Christina lijkt, is het onduidelijk wie de touwtjes in handen heeft.

Het gesprek - Conny Braam (29 april)

Jan Mom spreekt schrijfster en mede-oprichtster van de Anti-Apartheids Beweging Nederland Conny Braam over haar boek Wij zijn de wrekers over dit alles.

Wij zijn de wrekers over dit alles van Conny Braam beschrijft hoe 75 jaar geleden tijdens de dodenmars vanuit Auschwitz een lange stoet uitgeputte gevangenen, onder wie sergeant Jakob Witbooi, kleinzoon van de Afrikaanse vrijheidsstrijder Hendrik Witbooi, naar het westen trekt. Samen met duizenden witte, zwarte en bruine Zuid-Afrikanen is hij in 1942 in Noord-Afrika krijgsgevangen gemaakt en naar Europa vervoerd. Ondanks de barre omstandigheden in de krijgsgevangenkampen blijven de raciale verhoudingen van thuis bepalend voor de onderlinge verstandhouding

Het gesprek - Sipko Melissen (28 april)

Jan Mom spreekt schrijver Sipko Melissen over zijn boek De vierde mei.

Het manuscript van een roman waarin op 4 mei een terroristische aanslag wordt gepleegd op de Dam zorgt voor onenigheid tussen Altea en haar man Olly. De vraag is of zo'n roman wel uitgegeven zou moeten worden. Altea, die als redacteur werkt voor de uitgeverij van haar zwager, is voor. Maar haar man is fervent tegenstander: hij vreest dat het verhaal de verhouding tussen verschillende bevolkingsgroepen alleen maar op scherp zal zetten.
Na een avond met veel drank loopt de spanning zo hoog op dat Altea de volgende dag, de ochtend van 4 mei, met de gedachte speelt een tijdje bij Olly weg te gaan. De vondst van een vergeten foto uit het prille begin van hun relatie is confronterend en Altea gaat die morgen spontaan de deur uit. Haar dwaaltocht door de stad, langs plekken uit haar verleden, zal haar echter niet veel verder brengen dan Amsterdam-Noord. Voordat zij naar huis en haard terugkeert, woont zij nog de dodenherdenking bij op de Dam. Precies vijftig jaar geleden stond zij daar ook, met Olly, toen alles nog moest beginnen.

Het gesprek - Rutger Pontzen (24 april)

Annemieke Bosman spreekt schrijver en redacteur/kunstcriticus van de Volkskrant Rutger Pontzen over zijn boek Homers vlucht.

Homer neemt een rigoureus besluit: om niet langer onder het wereldleed gebukt te gaan, zal hij voortaan alleen nog vliegen. Op dertien kilometer hoogte, is zijn gedachte, kan het aangrijpende wereldnieuws zijn compassie niet aldoor meer op de proef stellen. Mis gedacht! Terwijl de aardse ellende onder hem voorbijtrekt, blijkt hij tijdens een trans-Atlantische vlucht niet te hebben gerekend op drie spraakzame medepassagiers die hem bijpraten over wat er beneden gaande is: de flamboyante Italiaanse Oriana Fattorini, de Ierse zadenboer Geoffrey O'Donoghue en de vervilte zonderling Lycky. Samen met stewardess Gabriëlla wrijven ze hem het failliet van zijn gevoelens nog eens flink in.

Het gesprek - Eva Maria Staal (23 april)

Jan Mom spreekt schrijver Eva Maria Staal over haar boek De vondeling.

Agnes' vader ligt op sterven. Als kind was Agnes haar vaders prinsesje, nu weet ze niet of hij haar echt heeft liefgehad. Agnes bezweert haar twijfels door op papier over haar vader te fantaseren. Pas als ze leest wat hij zelf over zijn leven schreef, op een barre tocht naar Duitsland aan het einde van de Tweede Wereldoorlog, begrijpt ze wie hij was. Maar ook daarna is haar zoektocht niet ten einde. Welk jammerlijk voorval heeft hen ooit van elkaar vervreemd? En welke rol speelt de adoptie van Agnes' dochter, Lima, in hun leven?

Het gesprek - Ype Koopmans (21 april)

Jan Mom spreekt kunsthistoricus, hoogleraar en museumdirecteur Ype Koopmans over Museum MORE en de tentoonstelling Jan Mankes 1889-1920 | De werkelijkheid niet.

Als grootste museum voor Modern Realisme vormt de kunstcollectie van Hans en Monique Melchers de kern van Museum MORE. Het bijzondere museum heeft tot doel deze collectie, een belangrijk deel van ons nationaal cultureel erfgoed, te beheren voor toekomstige generaties en permanent voor een breed publiek toegankelijk te maken.