Opium:

Opium is hét kunst- en cultuurprogramma, met interviews en reportages, een artist in residence in ons Opium Atelier en een eigen Nachtkastje. En muziek om je te verwonderen, en dan bij in slaap te vallen.

Podcast afleveringen

Het gesprek - Jan-Hendrik Bakker (27 maart)

Annemieke Bosman spreekt Jan-Hendrik Bakker over Nabijheid, Filosofische essays over toenadering.

Wat betekent familie nog voor de moderne mens? En waarom heeft de filosofie daaraan altijd zo weinig aandacht besteed en de literatuur juist wel? Is onze woonplaats een schuilplaats of juist een venster op de wijde wereld? Wie is onze naaste: de oorlogsvluchteling of onze dementerende buurman? Media en economie hebben de wereld klein gemaakt, maar voor velen van ons voelt ze tegelijk veel te groot aan. In deze tijd van globalisering en de reactie daarop van een grimmig nationalisme onderzoekt Jan-Hendrik Bakker de rol die de nabijheid kan spelen in de toenadering tot elkaar. Hij laat zien dat nabijheid geen gesloten ruimte is maar juist uitnodigt tot openheid en verbinding.

Het gesprek - Deborah Faraone Mennella (26 maart)

Jan Mom spreekt documentairemaker Deborah Faraone Mennella over Diva Fong Leng, een intiem portret van modeontwerper Fong Leng, die in de jaren zeventig naam maakte met haar extravagante creaties. Kleurrijke jassen en jurken met dierlijke toepassingen, in leer, bont en geplooid zijde.

Diva Fong Leng
Modeontwerpster Fong Leng (82) is een icoon. Haar weelderige creaties in bont, leer en satijn zijn onderdeel van het Nederlandse nationale geheugen. Fong Leng heeft ook altijd een groot gevoel voor show gehad en in de jaren zeventig en tachtig organiseerde ze groots opgezette modeshows in de Beurs van Berlage en Carré. Inmiddels is Fong Leng de tachtig gepasseerd, maar nog even eigenzinnig en vol scheppingsdrang als altijd.

Het gesprek - Koos Meiderts (25 maart)

Annemieke Bosman spreekt Koos Meinderts over zijn roman Mist.

Mist
'Ik dacht hoe geweldig het zou zijn om langzaam te verdwijnen, maar dan ook echt, dat als de mist weer zou zijn opgetrokken ik een lege plek was.'In filmische scènes schetst Meinderts het leven van Jacob Danielsen, een eilandjongen die droomt van een leven elders, zonder Lucia op wie hij achteloos verliefd is.Jacob worstelt met de dood van zijn vader en is gefascineerd door Maria Simons, een jonge vrouw die juist naar het eiland is gekomen om een nieuw leven te beginnen.Mist is een rauw en poëtisch verteld verhaal, waarin misschien de echte hoofdpersoon het eiland zelf is.

Het gesprek - Abdelkader Benali (24 maart)

Jan Mom spreekt Abdelkader Benali over Hamlet.

De Toneelmakerij presenteert in samenwerking met Theater De Krakeling en Meervaart Shakespeares klassieker Hamlet naar het zogenaamde Nieuw-West XL anno 2020, een klein Dubai aan de Sloterplas, waar de opwinding van het grote geld tastbaar is, status wordt afgemeten aan het aantal volgers op Instagram, waar de bouwputten steeds dieper worden en de penthouses steeds hoger.

Schrijver Abdelkader Benali maakt een genadeloze bewerking van Hamlet, over een wereld waar vriendschappen onder druk komen te staan, het sociale vangnet is opgerold en iedereen in een vrije val verkeert. Niets lijkt meer vanzelfsprekend. Oude waarden zijn ingeruild voor het snelle succes. Bezit prevaleert boven identiteit. Nep boven echt. Of anders gezegd: Fake it till you make it. Wie hier niet aan mee kan doen, verdwijnt uit het straatbeeld.

Het gesprek - Catherine van Campen (23 maart)

Jan Mom spreekt regisseur Catherine van Campen over haar documentaire Missie NS.

Te laat, te duur, te vol. Iedere Nederlander heeft wel een mening over de NS, en niet altijd positief. Het spoornet van het nationale spoorbedrijf is als een aderstelsel dat moet opereren in een lichaam vol economische, praktische en politieke afwegingen. De Centrale Controlekamer is het kloppend hart waarin alles samenkomt: van calamiteiten tot praktische zaken. Vanuit hier volgt deze mozaïekvertelling twee sterk contrasterende werelden. Enerzijds het formele hoofdkantoor, waar met hart en ziel wordt gewerkt aan een klantvriendelijker imago en waar voor iedere vergadering een film of een vlog wordt gemaakt als oppepper voor het personeel. Anderzijds de werkvloer, waar vaak een heel andere realiteit heerst dan het verhaal dat degenen die daar werken moeten uitdragen. De stiltes en gesprekken, ruzies, verbroedering en de humor in de coupé en op het station blijken een thermometer voor de sfeer in Nederland.

Het gesprek - Marita de Sterck (20 maart)

Annemieke Bosman spreekt schrijfster Marita de Sterck over Demonen, een bundel volksverhalen.

Volksverhalen gaan altijd naar de kern. Kort en krachtig, helder en heftig bespelen ze rauwe emoties en lastige thema’s. Demonen gaat over onze angst voor het kwaad. 57 beklemmende archetypische volksverhalen uit 45 cultuurgroepen voeren ons naar de bronnen van de angst. Ze jagen de daver op het lijf, maar houden ook een spiegel voor, want de akeligste demonen huizen in onszelf. Hoe vreemd de landschappen ook zijn waarin kannibalen, duivels, djinns, kwelgeesten, weerwolven, vampiers, heksen en andere monsters ronddwalen, hoe weerzinwekkend hun daden ook zijn, hoe bizar hun lichamen er ook uitzien, ze zijn tegelijk diepmenselijk.

Marita de Sterck (1955) werd bekend met haar bekroonde jeugdromans en succesvolle, alom geprezen bundels met volksverhalen, Bloei, Beest in bed, Vuil vel en Wreed schoon.

Jonas Thys (1985) is leraar beeldende kunsten aan Academie Noord en illustreerde Beest in bed, Vuil vel en Wreed schoon.

Het gesprek - Peer Wittenbols (19 maart)

Annemieke Bosman spreekt toneelschrijver Peer Wittenbols. Hij maakt van de epische verhalen uit De Ilias van Homerus een theaterspektakel van nú, over vriendschap, verraad, wraak en liefde.

Trojan Wars
Trojan Wars is een moderne versie van een eeuwenoude oorlog. Een groots opgezette voorstelling vol visueel spektakel, Griekse mythologie, extase en avontuur. Een topcast aangevuld met een groot ensemble jonge acteurs spelen meer dan 100 personages. Van de beroemde helden en heldinnen uit het klassieke Griekenland tot machteloze goden en verloren kindsoldaten. In deze razende oorlogsmachine spoelen de emoties als een golf over je heen en heb je een haast filmische ervaring in een draaiend toneelbeeld. Een avond bingewatchen met de vibes en food van een festival.

Het gesprek - Thomas Oliemans (18 maart)

Jan Mom spreekt Thomas Oliemans, hij heeft de rol van Bill in de opera Aufstieg und Fall der Stadt Mahagonny bij De Nationale Opera.

Aufstieg und Fall der Stadt Mahagonny van Kurt Weill en Bertolt Brecht is een sarcastische parabel over een doorgeslagen kapitalisme. In Mahagonny mag alles, als er maar betaald wordt. Weills mengvorm van klassiek, jazz en populaire deuntjes zorgt voor wervelend muziektheater.
Helaas zijn de uitvoering opgeschort i.v.m. de maatregelen rond het corona-virus.

Het gesprek - documentairemaker Luuk Bouwman (17 maart)

Jan Mom spreekt documentairemaker Luuk Bouwman, hij onderzocht in zijn film 'Allen tegen allen' het vooroorlogse fascisme in Nederland.

Wat is een fascist? Was het fascisme een eenmalig historisch verschijnsel of is het iets van alle tijden, een bepaalde mentaliteit, het rotzakje in de mens? Allen Tegen Allen onderzoekt deze vraag die historici nog altijd bezighoudt aan de hand van het vooroorlogse fascisme in Nederland. Het Nederlandse Fascisme is een onbekende geschiedenis van voortdurende ruzies, intrige, scheuringen en fusies; talloze kleine führers met grote ego’s en weinig zelfinzicht probeerden zichzelf ten koste van iedereen en elkaar tot Rijksleider van Nederland op te werpen. De film volgt een spoor van ‘dader-erfgoed’ en vliegt daarvoor met de camera over Nederland. We zien curieuze plekken zoals een kerk in Limburg vol marmer van Mussolini en een camping met Poolse Seizoenarbeiders in Lunteren, waar voorheen partijbijeenkomsten van de NSB plaatsvonden. En we treffen mensen die zich op verschillende manieren met deze geschiedenis bezighouden, van historici die fascistische curiosa verzamelen tot filosofen die hun hoofd breken over dit onderwerp.

Het gesprek - Jeroen Krabbé (13 maart)

Annemieke Bosman spreekt Jeroen Krabbé over Krabbé zoekt Chagall.

Jeroen Krabbé reist in de voetsporen van de kunstenaar die zijn hele leven op de vlucht is geweest. Chagalls leven is een aangrijpende, spannende reis door de moderne wereldgeschiedenis. Hij woonde en werkte op talloze prachtige en bijzondere locaties. Jeroen reist naar Vitebsk, Moskou, Petersburg, Parijs, Berlijn, New York, Zuid-Frankrijk en Jeruzalem om het levensverhaal te vertellen van een kunstenaar wiens werk én leven zeer kleurrijk waren.

Annemieke maakte samen met Ab Nieuwdorp een speciale online serie, De klanken van Chagall. Deze serie zal iedere dinsdag na de tv-uitzending online komen.

Krabbé zoekt Chagall zie je vanaf dinsdag 17 maart om 20.30 uur op NPO 2.

Het gesprek - Margot Dijkgraaf (11 maart)

Annemieke Bosman spreekt Margot Dijkgraaf over Zij namen het woord, rebelse schrijfsters in de Franse letteren.

In Zij namen het woord schetst Margot Dijkgraaf de portretten van uitzonderlijke, schrijvende Franse vrouwen uit de 17e tot de 21e eeuw. Ze schrijven, ze spreken, ze gaan de barricaden op, ze doorbreken taboes, ze verleggen grenzen. En ze bieden inspiratie – door hun boeken, hun denkbeelden, hun daden of hun karakter. De vrouwen in dit boek heten Colette of Françoise Sagan, George Sand of Simone de Beauvoir, Madame de Staël of Maryse Condé. De een is grondlegger van de Europese literatuur, de volgende vecht voor de positie van de vrouw als schrijfster, weer een ander richt haar pijlen op onrechtvaardigheid en ongelijkheid of eist voor de niet-westerse stem een plek op in de literatuur. Allemaal zijn ze Franstalig, rebels, tegendraads. Schrijven is gevaarlijk – en hoe!

Het Gesprek – Sanne Wallis de Vries (10 maart)

Jan Mom in gesprek Sanne Wallis de Vries over haar zevende theatervoorstelling ‘Kom’ waarin ze zich boos maakt over het uitsluiten van mensen, vrolijk maakt over haar 15 jarige puberdochter, geïnspireerd raakt door Drag queens, verbaast over genderongelijkheid en jazzy improviseert met muzikanten Wouter Planteijdt en Dionys Breukers.

Het gesprek - Vincent Boy Kars (6 maart)

Annemieke Bosman spreekt Vincent Boy Kars over zijn film Drama Girl.

Is ons leven een verhaal? En als dat zo is, kunnen we het dan herschrijven? In Drama Girl laat regisseur Vincent Boy Kars een jonge vrouw een aantal cruciale scènes uit haar recente verleden naspelen. Misschien, denkt Kars, kan het haar helpen bij het verwerken van bepaalde gebeurtenissen. Ondertussen levert het hem ook wat op: een film die onderzoekt hoe fictie en documentaire van elkaar kunnen lenen.

Twintiger Leyla geeft zich welwillend over aan het filmexperiment. Kars omringt haar met acteurs: Pierre Bokma speelt haar vader, Elsie de Brauw haar moeder, Jonas Smulders is haar vriendje. Terwijl ze met hen het verleden oprakelt, bespreekt ze met de filmmaker wat het met haar doet.

Het gesprek – Paul Haenen (4 maart)

Jan Mom spreekt Paul Haenen over zijn dagboek ‘Ik heb bekend-dagboeken 1958-1965,’ samengesteld door bevriend journalist Ivo van Woerden, uitgegeven door Podium.
Een onthullend gesprek over zijn jeugd, zijn familie, zijn coming out, de geboorte van Margreet Dolman en hoe hij als 15-jarige al correspondeerde met bobo’s uit de omroepwereld.

Het gesprek - Thomas Verbogt (28 februari)

Annemieke Bosman spreekt Thomas Verbogt over zijn nieuwste roman Als je de stilte ziet: Alles begon pas toen Sander bij ons kwam wonen, ook het begin van een nieuw leven. Ik was trots op zijn aanwezigheid. Op school zei ik dat hij mijn pleegbroer was. Dat woord kwam van mijn moeder, ik kende het niet, ik kende ook niemand met een pleegbroer of -zus. Af en toe zei ik Pleeg tegen Sander, wat hij leuk vond, Marleen belachelijk. Hij schreef het zelfs een keer onder een briefje dat hij voor me had klaargelegd: 'Ik doe de boodschappen wel! Pleeg.'

De hoofdpersoon in de nieuwe roman van Thomas Verbogt wil graag een verbond vormen met Sander, zijn pleegbroer, maar dat lukt niet. Er staat iets in de weg - iets wat hij niet kan duiden, maar wat hem een leven lang achtervolgt. Wanneer hij afscheid neemt van zijn ouderlijk huis en daarmee ongewild ook zijn grote liefde uit het oog verliest, begint hij aan de zoektocht naar zijn eigen leven. Die zoektocht is onlosmakelijk verbonden met het geheim dat tussen Sander en hem in stond. Als je de stilte ziet is een diep ontroerende roman over verlangen, vluchtigheid en betekenis geven aan het leven.