Klassiekers

Epische filmmuziek: 1940-1950

  1. Klassiekchevron right
  2. Epische filmmuziek: 1940-1950

In De Klassieken gaan we op reis door de geschiedenis van de Epische Filmmuziek: de meest grootse, meeslepende, indrukwekkende orkestrale werken. 1940-1950: het decennium van de Tweede Wereldoorlog, de wederopbouw en de Koude Oorlog, maar ook het decennium waarin de LP en de Single voor het eerst op de markt komen en het decennium waarin maar liefst vier Elfstedentochten worden gereden. Maar ook een decennium vol iconische filmmuziek. Niet langer bij 'stomme films', maar bij geluidsfilms!

Play it once, Sam, for old times' sake

De muziek voor Casablanca (1942) werd geschreven door Max Steiner, die in de jaren '30, net als Erich Wolfgang Korngold, vanuit Wenen naar Hollywood verhuisde. Hij maakte faam met zijn muziek voor de film Gone with the Wind. Het nummer As Time Goes By zat al in het oorspronkelijke theaterstuk, en was geschreven door Herman Hupfeld. Eigenlijk wilde Steiner dit nummer vervangen door een nieuwe song, maar omdat actrice Ingrid Bergman haar haar al had laten afknippen in verband met haar volgende filmrol kon de betreffende scène niet worden overgedaan... Toen besloot Steiner zijn muziek volledig te baseren op As Time Goes By en de Marseillaise, het Franse volkslied. Tegenover de Marseillaise was oorspronkelijk het Horst Wessellied gepland, maar dat bleek te stuiten op copyright-bezwaren, zodat Die Wacht am Rhein en het Deutschlandlied werden gebruikt om de dreigende sfeer van Nazi-Duitsland hoorbaar te maken. In de slotscène maakt het Deutschlandlied plaats voor de Marseillaise nadat Strasser is neergeschoten.

Dramatisch moment: In de film vraagt Ilsa aan de huispianist om een liedje van vroeger te spelen: As time goes by: "Play it once, Sam, for old times' sake." En even later, "Play it, Sam”.

Om deze inhoud te tonen moet je toestemming geven voor social media cookies.

Selma van Dijk liet de Casablanca Suite van Max Steiner horen in De Klassieken. Luister het fragment hier terug:

Van de 'stomme film' naar de 'geluidsfilm'

Als vanaf de jaren dertig films en geluid samen kunnen worden opgenomen, wordt het belangrijk om muziek speciaal voor film te componeren. De Britse componist Richard Addinsell focust zich dan ook voornamelijk op het componeren voor de filmindustrie. De allereerste films met geluid werden vooral voorzien van romantische en meeslepende orkestrale werken. Speciaal voor deze film schreef Addinsell het Warsaw Concerto voor piano en orkest. Hoofdrolspeler Anton Walbrook was een prima amateurpianist en bespeelde zelf de piano in de film. Het stuk is geschreven in de Romantische stijl en heeft veel weg van het werk van Sergej Rachmaninov. De filmmakers zouden de Russische componist zelf hebben gevraagd om iets te schrijven voor de film, maar hij zou het aanbod hebben afgeslagen. Vandaag de dag wordt het Warsaw Concerto nog regelmatig gespeeld in concertzalen over de hele wereld.

Het verhaal van Dangerous Moonlight

Het Britse oorlog- en liefdesdrama Dangerous Moonlight gaat over de Poolse gevechtspiloot en componist Stefan Radecki (gespeeld door Anton Walbrook) ontmoet tijdens de Tweede Wereldoorlog de Amerikaanse verslaggever Carole Peters (Sally Gray) tijdens een bombardement in Warshauw. In een geruïneerd gebouw hoort Carole Anton het Warsaw Concerto spelen op een piano. Hij vertelt haar dat het gevaarlijk is om naar buiten te gaan als de maan zo fel schijnt.

Anton vlucht uiteindelijk naar New York en komt Carole daar opnieuw tegen. Ze worden verliefd en trouwen. Uiteindelijk keert hij terug naar Europa om als gevechtspiloot deel te nemen aan The Battle of Britain. Tijdens de actie raakt Anton zwaargewond. Hij wordt wakker in een Londens ziekenhuis waar hij lijdt aan geheugenverlies. Tijdens zijn herstel herinnert hij zich dat hij Carole ontmoette toen hij het Warsaw Concerto speelde tijdens het bombardement in Warschau.

Kijk hier naar het moment waarop Anton en Carole elkaar ontmoeten:

Om deze inhoud te tonen moet je toestemming geven voor social media cookies.

Ab Nieuwdorp vertelde over het Warsaw Concerto in De Klassieken. Luister het fragment inclusief de gehele filmscore hier terug:

Filmmuziek Top 50

De NPO Radio 4 Filmmuziek Top 50 komt er weer aan! In de week van maandag 20 t/m vrijdag 24 juni hoor je op NPO Radio 4 de meest aangrijpende en onvergetelijke soundtracks. We sluiten traditiegetrouw af met de Filmmuziek Top 50 op vrijdag 24 juni!

🎬 Alles over Filmmuziek

Bekijk de lijst

De Filmmuziek Top 50 van 2022 is bekend!

📄Bekijk de lijst

Ster advertentie
Ster advertentie