Bach van de Dag:

De Bach van de Dag: een podcast als een muzikale scheurkalender! Met de Bach van de Dag-podcast neemt programmamaker Frank de Munnik luisteraars mee op de muzikale ontdekkingsreis die hij al jaren maakt langs het werk van Johann Sebastian Bach.


Wat is het verband tussen het werk van Bach en de val van de Berlijnse Muur? Zou E.T. wel eens hebben geluisterd naar een Brandenburgs Concert? En hoe klinkt de invloed van Bach door tot ver in de twintigste eeuw?


Zin in een dagelijkse portie Bach? Beluister het in de Bach van de Dag, van KRO-NCRV en NPO Radio 4.

Podcast afleveringen

29 mei 2020 ‘Meneer Leonhardt’

Morgen, 30 mei, is de geboortedag van Gustav Leonhardt. Die kun je makkelijk een van de grootste Bach-muzikanten van de 20ste eeuw noemen. Ik was ooit zijn gastheer bij het Muziekgebouw in Eindhoven, en ontmoette een echte heer; ‘meneer Leonhardt’.

Johann Sebastian Bach
Goldberg-variaties BWV.988; Aria
Gustav Leonhardt, klavecimbel
Deutsche Harmonia Mundi GD77149
2’29’’

28 mei 2020 ‘Ode aan het orgel’

Laurens de Man is een fantastische muzikant en een groot Bachliefhebber. Ik vroeg hem om een pleidooi te houden voor ‘zijn’ instrument: het orgel. Laurens koos voor een opname van zijn docent Jacques van Ootmerssen.

Johann Sebastian Bach
Sonate voor orgel, nr.6, BWV.530 – dl.I
Jacques van Ootmerssen, orgel (Waalse Kerk, Amsterdam)
Challenge Records 72175
4’49’’

27 mei 2020 ‘Een stil verdriet’

Op 27 mei 1739 overleed Johann Gottfried Bernhard Bach, de vierde zoon van J.S., en een zoon die voor de nodige problemen had gezorgd. Wellicht is de 25ste Variatie uit de Goldbergvariaties een meditatie over verdriet en rouw. Stille muziek die diep kerft.

Johann Sebastian Bach
Goldberg-variaties BWV.988; Variatie nr.25
Andrei Gavrilov, piano
DGG 4354362
11’05’’

26 mei 2020 ‘Luisteren naar ooit’

De legendarische meesterpianist Dinu Lipatti speelde Bach op 2 okt 1947 in het Amsterdamse Concertgebouw. In 1975 dook een opname op…

Johann Sebastian Bach / Ferruccio Busoni
Concerto, BWV.1052 (arr.)
Dinu Lipatti, piano
Concertgebouworkest olv Eduard van Beinum (opn. 2 okt.1947)
24’15’’

25 mei 2020 'Rijkdom met bijna niets'

Bach ‘leerde’ van de Italiaanse componisten om zoveel mogelijk te zeggen met bijna niets. Een handvol noten, een enkele melodie – een overweldigende rijkdom. En ook gewoon mooi!

Alessandro Marcello
Concert voor hobo en strijkorkest nr.2 – deel II, “Adagio”
Albrecht Mayer, hobo
New Seasons Ensemble
DECCA 4780313
4’04’’

Johann Sebastian Bach
Concert voor klavecimbel BWV.974 – deel II, “Adagio”
Anna Gourari, piano
ECM New Series 2612
3’48’’

Johann Sebastian Bach
Sonate voor viool nr.3, BWV.1005, dl.I & II, “Adagio & Fuga”
Viktoria Mullova, viool
Onyx 4040
13’00’’
0

22 mei 2020: Viva Vivaldi!

In de 19de eeuw was Vivaldi een voetnoot bij Bach. In de Barok was Vivaldi een voorbeeld voor Bach, en niet zo’n kleintje ook. Ongegeneerd genieten met Bach’s bewerking van Vivaldi – en het origineel.

Antonio Vivaldi
Concert voor 4 violen, cello en strijkorkest RV.580
Freiburger Barockorchester olv Thomas Hengelbrock
RCA 077289205472
8’35’’

Johann Sebastian Bach
Concert voor 4 klavecimbels en strijkorkest BWV.1065
Colin Tilney, Christophe Rousset, Davitt Moroney en Christopher Hogwood, klaveimbel.
Academy of Ancient Music olv Christopher Hogwood
L’Oiseay Lyre
9’04’’

21 mei 2020: De onbekende Hemelvaart

Het behoort niet bepaald tot de ‘bekende Bachs’; het Hemelvaartsoratorium. Ze klonk voor het eerst op 17 mei 1735. En na de lofprijzing van het stralende openingskoor, is er de gewichtloze verinnerlijking van de aria ‘Jesu, deine Gnadenblicke’.

Johann Sebastian Bach
Himmelfahrts Oratorium; Cantate BWV.11, “Lobet Gott in seinen Reichen”; openingskoor.
Amsterdam Baroque Orchestra & Choir olv Ton Koopman
Antoine Marchand CC72220
4’22’’

Johann Sebastian Bach
Himmelfahrts Oratorium; Cantate BWV.11, “Lobet Gott in seinen Reichen”; aria. “Jesu, deine Gnadenblicke”.
Sandrine Piau, sopraan
Amsterdam Baroque Orchestra & Choir olv Ton Koopman
Antoine Marchand CC72220
6’16’’

20 mei 2020: Hohe Messe, 1

In 1733, bijna 50 jaar oud, begint Bach aan zijn ‘Missa’, een encyclopedie van mogelijkheden. Hij zal er tot vlak voor zijn overlijden in 1750 aan blijven werken. De ‘Hohe Messe’. Vandaag de eerste van een onregelmatig verschijnende serie podcasts over deze klinkende bibliotheek van Bach’s kunde.

Johann Sebastian Bach
Mis BWV.232, “Hohe Messe”; Kyrie – koor, “Kyrie eleison”
Collegium Vocale Gent olv Philippe Herreweghe
Virgin Classics 5451632
9’18’’

19 mei 2020: De omzwervingen van een kleine Prelude

Ze begon als oefenstuk in het boekje voor Bach’s oudste zoon, toen veranderde ze in het begin van het Wohltemperierte Clavier, en meer dan 100 jaar later werd ze ‘Ave Maria’. De muzikale omzwervingen van de kleine Prelude, BWV.846a.

Johann Sebastian Bach
Praeludium, BWV.846a
Elisabeth Joyé, klavecimbel
Concord CDAL 008
1’52’’

Johann Sebastian Bach
Prelude, BWV.846
Keith Jarrett, piano
ECM 2627/28
2’02’’

Charles Gounod
Melodie religieuse adaptée au 1er Prelude de J.S. Bach, “Ave Maria”
Roberto Prosseda, piano
DECCA 4816956
4’58’’

18 mei 2020: Bach's leraar

Georg Böhm was een van die grote organisten die een diepe indruk achterlieten bij de jonge Bach. Sterker nog; Böhm is waarschijnlijk de leraar geweest van J.S.

Georg Böhm
Partita voor orgel, “Vater unser im Himmelreich”, nr.12
Stef Tuinstra, orgel
Document DOC 1102
6’56’’

Johann Sebastian Bach
Partita voor orgel, BWV.770, “Ach was soll ich Sünder Machen”
Masaaki Suzuki, orgel
BIS 2421
12’21’’

15 mei 2020: Wohltemperierte Gitaren

De Italiaanse componist Mario Castelnuovo-Tedesco ontwikkelde zich tot een zeer geinspireerde veelschrijver voor gitaar. Onbegrijpelijk onbekend is zijn Les Guitares bien tempérées, op.199. Oftewel 24 Preludes en Fugas voor 2 gitaren.

Mario Castelnuovo-Tedesco
Les guitares bien temperees, op.199; nr.4 & 6
Duo Favori
Tacet 141
9’49’’

14 mei 2020: Voorbeeld uit Deventer

Hij werd geboren in Deventer en ontwikkelde zich tot een van de grote organisten en componisten in de Barok, een voorbeeld voor Bach: Johann Adam Reinken.

Johann Adam Reinken
Partita nr.1, “Hortus Musicus” dl.I ‘Sonata Adagio. Allegro’
Stylus Phantasticus
Accent ACC24217
5’23’’

Johann Sebastian Bach
Sonata, BWV.965, dl.I & II & III ‘’Adagio & Fuga & Adagio - Presto”
Benjamin Alard, claviorganum
Harmonia Mundi HMM902453.56
7’29’’

13 mei 2020: Met gevouwen handen

Gezangen voor gebruik in huis. Vrome gebeden in muziek. Wel of niet door Bach gecomponeerd…? Ze kregen wel een officieel BWV-nummer, en zijn gewoonweg prachtig.

Johann Sebastian Bach
Der Lieben Sonne Licht und Pracht, BWV.446
Ich freue mich in Dir, BWV.465
(uit: Musikalisches Gesang-Buch, 1736)
Klaus Mertens, bariton
Barbara Schlick, sopraan
Bob van Asperen, klavecimbel & orgel
Wouter Möller, cello
CPO 407-2
5’27’’

12 mei 2020: Memoria

Een zeer persoonlijke meditatie over de muziek van Bach, en het overlijden van zijn vader, op 12 mei 1909… Busoni componeerde met zijn Fantasie een indrukwekkend eerbetoon aan zijn vader, die hem liet kennismaken met Bach.

Ferruccio Busoni
Fantasie voor piano, “Fantasia nach J.S. Bach alla Memoria di mio Padre Ferdinando Busoni”
Igor Levit, piano
Sony 88985424452
14’33’’

11 mei 2020: Twee koffie en een fluit

Een geinspireerde en onbekommerde Bach; deze Fluitsonate, naar alle waarschijnlijkheid geschreven voor gebruik in Cafe Zimmermann, het sjieke etablissement in het centrum van Leipzig.

Johann Sebastian Bach
Sonata voor fluit en b.c., BWV.1033
Jed Wentz, traverso
Christiane Wuyts, klavecimbel
Challenge Classics 72030
7’22’’