STER Advertentie

Iedereen weet dat Bach, Beethoven en Mozart fantastische pianostukken hebben gecomponeerd, maar wie het instrument heeft ontwikkeld is niet algemeen bekend. Dat is opmerkelijk, aangezien deze Italiaan toch één van de populairste instrumenten heeft uitgevonden. Maak kennis met Bartolomeo Cristofori (1655-1731). In dit artikel geven we hem welverdiende erkenning. 

Cristofori was in dienst van de invloedrijkste familie van Italië uit de zeventiende en achttiende eeuw: De' Medici. Met name Fernando de' Medici was een groot bewonderaar van zang en opera. Hij was de beschermheer van muzikanten en organiseerde menig opera in zijn riante villa. Cristofori had de taak om de instrumenten van Fernando de' Medici te onderhouden en om nieuwe instrumenten te ontwikkelen.

Bartolomeo Cristofori

Revolutionair: volumeverschil 

Tussen 1698 en 1708 ontwikkelde Cristofori de piano met een houten frame. Dit instrument had nog geen pedalen en het klavier was een stuk korter dan bij huidige piano's. Hij noemde zijn uitvinding een klavecimbel che fà il piano e il forte, oftewel een klavecimbel die hard en zacht bespeeld kan worden. Niet lang daarna werd de naam afgekort tot pianoforte. Het feit dat het instrument meer dan één volume kon voortbrengen was revolutionair. Uiteindelijk is de moderne piano, zoals wij deze kennen, afgeleid van de uitvinding van Cristofori. 

Vlak voordat Cristofori stierf had hij tenminste vier piano's gebouwd. Deze instrumenten hadden bijna alle eigenschappen van de moderne piano. Het gietijzeren frame ontbrak nog, waardoor het nog niet mogelijk was om fortissimo te spelen. 

In het televisieprogramma Podium Witteman heeft pianist Kristian Bezuidenhout uitgelegd wat het grote verschil is tussen de klanken die een houten fortepiano voortbrengt en een moderne piano met een gietijzeren frame. De fortepiano is vergelijkbaar met een houten pianoforte.

Bekijk het fragment

Weinig roem

De Italiaanse uitvinder geniet weinig roem. Dat heeft voornamelijk te maken met de populariteit van de eerste piano's. Het bouwen van een piano kostte erg veel tijd, dus het duurde ook lang voordat de piano veelvuldig in gebruik kon worden genomen. De populariteit nam pas toe toen beroemde componisten, waaronder Bach, Beethoven en Mozart, de piano in gebruik namen. Deze grote namen worden eerder gekoppeld aan de introductie van de piano, dan de uitvinder zelf. 

In The Met Museum in New York staat de oudste piano van de Italiaanse uitvinder. In het filmpje hieronder hoor je het prachtige geluid wat voortkomt uit de uitvinding van Cristofori. 

Om deze video te tonen moet je toestemming geven voor social media cookies.

Speellijst

Meer pianomuziek? Beluister dan deze speellijst!

Beluister direct op Spotify

Om deze spotify playlist te luisteren moet je toestemming geven voor social media cookies.