Bach van de Dag:

De Bach van de Dag: een podcast als een muzikale scheurkalender! Met de Bach van de Dag-podcast neemt programmamaker Frank de Munnik luisteraars mee op de muzikale ontdekkingsreis die hij al jaren maakt langs het werk van Johann Sebastian Bach.

Wat is het verband tussen het werk van Bach en de val van de Berlijnse Muur? Zou E.T. wel eens hebben geluisterd naar een Brandenburgs Concert? En hoe klinkt de invloed van Bach door tot ver in de twintigste eeuw?

Zin in een dagelijkse portie Bach? Beluister het in de Bach van de Dag, van KRO-NCRV en NPO Radio 4.

Podcast afleveringen

20 april 2020: Spiegelpaleis

Bach neemt een ‘oud’ werk, en werkt het om tot, waarschijnlijk, zijn laatste Concerto.
Een kwestie van een spiegelpaleis, waarin de muziek in een nieuwe gedaante naar zichzelf kijkt.

Johann Sebastian Bach
Prelude en Fuga in a, BWV.894
Ivo Janssen, piano
VOID 9812
9’28’’

Johann Sebastian Bach
Concert voor fluit, viool en klavecimbel, BWV.1044, deel I – “Allegro”
La Risonanza olv Favio Bonizzoni
9’06’’

17 april 2020: Agi Jambor, pianist & verzetsheld

Een naam uit het verleden. Agi Jambor, leerlinge van Edwin Fischer, pianiste en verzetsheld. Na WOII groeit ze in haar nieuwe vaderland, de Verenigde Staten, uit tot een grote naam.
Precies op deze dag, in 1939, speelde ze in een studio in H’sum, een opmerkelijk fraaie Bach!

Johann Sebastian Bach
Concerto, BWV.1056 (live, 17 april 1939)
Agi Jambor, piano
Concertgebouworkest olv Willem Mengelberg
Q Disc 97016
9’25’’

16 april 2020: Bach & Buffardin

Buffardin was eerste fluitist in het beste orkest van Europa, het Hoforkest van Dresden. De Fransman kwam ook bij Bach over de vloer, en zal hem ongetwijfeld verteld hebben over zijn tijd in Constantinopel, waar Buffardin les heeft gegeven aan Johann Jakob Bach, de oudere broer van J.S.

Pierre-Gabriel Buffardin
Concert voor fluit en strijkorkest in e, II. Andante
Frank Theuns, fluit
Les Buffardins
Accent ACC 24297
4’08’’

15 april 2020: Bach bedankt broer

Toen J.S. wees werd, in 1695, verhuisde hij naar zijn oudere broer in Ohrdruff. Rond 1702 schreef hij als ‘dank’ een kort en tintelend Capriccio.

Johann Sebastian Bach
Capriccio ‘in honorem Johann Christoph Bachii Ohrdruff’, BWV.993
Angela Hewitt, piano
Hyperion CDA67306
5’13’’

14 april 2020: Bach & Bloch

De Joodse componist Ernest Bloch liet zich in de jaren ’50 van de vorige eeuw, sterk inspireren door Bach. In korte tijd schreef hij drie Suites voor cello-solo. Laat je verrassen!

Johann Sebastian Bach
Suite voor cello nr.3, BWV.1009 – deel I, “Prelude”
Emmanuelle Bertrand, cello
Harmonia Mundi 902293.94
3’29’’

Ernest Bloch
Suite voor cello nr.1
Emmanuelle Bertrand, cello
Harmonia Mundi 901810
10’57’’

13 april 2020: De stille fluit

Een prachtig moment. De vrouwen die in alle vroegte aankomen bij het graf, dat leeg blijkt te zijn. Stilte en intimiteit. Een fluit omrankt deze wonderschone aria.

Johann Sebastian Bach
Cantate BWV.249, “Oster Oratorium”; aria “Seele, deine Spezereien”
Caroline Sampson, sopraan
Retrospect Ensemble olv Matthew Halls
Linn Records 373
10’49’’

10 april 2020: Aus Liebe

De kern van de zaak, de diepste waarde – ik heb lang getwijfeld tussen Erbarme Dich en Aus Liebe, maar het is de laatste geworden. Voor mij de kern van de Mattheuspassie. En ik geniet nog steeds intens van deze uitvoering!

Johann Sebastian Bach
Matthäuspassion BWV.244; Deel II – nr.49, aria, “Aus Liebe wil mein Heiland sterben”
Barbara Schlick, sopraan
La Chapelle Royale olv Philippe Herreweghe
Harmonia Mundi HC 901155-57
5’20’’

9 april 2020: Variatie 15, voor Dietrich

Het is de sterfdag (9 april 1945) van Dietrich Bonhoeffer, theoloog en verzetsman. Ter zijner nagedachtenis de 15de Variatie uit de Goldbergvariaties. Volgens pianist Glenn Gould een variatie die zo de Mattheuspassie in kan, en uitermate geschikt om op Goede Vrijdag te spelen. Maar dan draai ik iets anders, dus daarom toch maar op Witte Donderdag…

Johann Sebastian Bach
Goldberg-variaties BWV.988 – Var.15 a 1 Clav. Canone alla Quinta. Andante
Glenn Gould, piano
RCA 377779
5’01’’

8 april 2020: Over Mischa Hillesum

Wonderkind, zo kun je hem gerust noemen. Mischa Hillesum, al op z’n 14de werd hij gezien en gehoord als het grootste pianotalent van Nederland. Samen met zijn ouders en zijn oudere zus Etty overleefde Mischa de Tweede Wereldoorlog niet. De afgelopen jaren doken er enkele uiterst zeldzame opnamen op van Mischa.

Johann Sebastian Bach
Fantasie en Fuga, BWV.903, “Chromatische Fantasie en Fuga”
(alleen Fuga)
Mischa Hillesum, piano
nvt (digitale transfer van een 78-plaat)
2’48’’

Johann Sebastian Bach
Suite, BWV.809, “Engelse Suite nr.4” – deel I, ‘Prelude”
Mischa Hillesum, piano
nvt (digitale transfer van een 78-plaat)
3’52’’

7 april 2020: Kommt, ihr Töchter, helft mir klagen

Stel, ik was aanwezig geweest bij een uitvoering van de Matthauspassie onder Bach – sorry, geen uitvoering, maar ik was aanwezig geweest bij een kerkdienst waarin de Matthauspassie klonk olv Bach. Dan… had ik de musici niet gezien, want ik zat met de rug naar ze toe, en ik had veel minder gmusici ehoord dan nu… Tijd voor een klein onderzoek.

Johann Sebastian Bach
Matthäuspassion BWV.244; Deel I – nr.1, openingskoor, “Kommt, ihr Töchter, helft mir klagen’
La Petite Bande olv Sigiswald Kuijken
Challenge Classics CC72357
7’25’’

6 april 2020: Waarom kende ik dit niet?

Bach bewerkte een motet van zijn voorganger Kuhnau, dus eigenlijk geen ‘echte’ Bach oordeelden de geleerden. Maar toen ik het voor het eerst hoorde… een echte ontdekking, zeer indringend en wonderschoon!

Johann Kuhnau
Tristis est anima mea
Kammerchor Josquin des Prez olv Ludwig Böhme
CARUS 83342
4’44’’

Johann Sebastian Bach
Koraalbewerking ‘Der Gerechte kommt um’ BWV.Deest
Pygmalion olv Raphael Pichon
Alpha Classics 130
6’23’’

3 april 2020: Carel over Matthäus

Dit jaar geen Matthäus en Johannes… Collega Carel maakte vorige jaar een dijk van een podcast over Bach’s Matthäus (www.nporadio4.nl/matthaus). Ik vroeg hem naar zijn favoriete deel uit de Matthäus, en vervolgens begon Carel te praten, wat een liefhebber!

Johann Sebastian Bach
Matthäus-Passion BWV.244; Deel II – nr.60. aria met koor, “Sehet, Jesus hat die Hand”
Damien Guilmond, countertenor
Bach Collegium Japan olv Masaaki Suzuki

2 april 2020: de Markus Passie

Bach’s Markus Passie klonk op Goede Vrijdag, 23 maart 1731. Er is echter een probleem: de tekst is er wel, de muziek niet meer… Een probleem met een uitdaging, er bestaan dan ook een aantal reconstructies. Onlangs verscheen een zeer overtuigende reconstructie olv Jordi Savall.

Johann Sebastian Bach
Markuspassion, BWV.247 (reconstructie versie 1744)
Nr.23 Koraal: ‘Ich will hier bei dir stehen’
Veus Cor Infantil Amics de la Unio & La Capella Reial de Catalunya olv Jordi Savall
AliaVox 9931
5’22’’

1 april 2020: Sergei & Johann

Rachmaninov, 1 april 1873. Op zijn geboortedag; het arrangement dat Sergei maakte van drie delen uit Bach’s Partita BWV.1006. En hoe knap en spits dit arrangement is; want Rachmaninov gaat van Bach’s solo-viool naar piano, een mooie mix van beide componisten.

Sergei Rachmaninov / Johann Sebastian Bach
Partita nr.3, BWV.1006; (arr.)
Sergei Rachmaninov, piano (opname: 1942)
Naxos 8110658
7’17’’

31 maart 2020: de Lukas Passie

Mendelssohn was er duidelijk over; het handschrift is van Bach, de muzikale kwaliteit duidelijk niet. Bach’s Lukas Passie is waarschijnlijk een door Bach gemaakte kopie van een werk van een andere componist. En toch… in al zijn vroomheid en oprechtheid neemt deze muziek mij mee.

Johann Sebastian Bach
Lukaspassion, BWV.246, Anh.II, nr.30
Delen 1 t/m 7
Alsfelder Vokalensemble & Barockorchester Bremen olv Wolfgang Helbich
CPO 9992932
7’46’’